Хурхæтæны мæйы 22-æм бон Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Джиоты Æхсар æмæ Республикæ Хуссар Ирыстоны Уæлвæткон æмæ Æххæстбарджын Минæвар Уæрæсейы Федерацийы Гасситы Знауыр хайад райстой Бресты (Беларусь) ацæугæ Стыр Фыдыбæстæйон хæсты амæттæгты Æппæтдунеон мысæн боны æмæ белоруссаг адæмы геноциды охыл мадзæлтты.
Хуссар Ирыстоны адæмы номæй мемориалон комплекс «Бресты гæнах- хъайтар»-ы Æнусон артмæ сæвæрдæуыд дидинтæ.
Ирæтты геноциды амæттæгты Мысæн боны Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрады кусджытæ хайад райстой 13 ирон коммунары Мемориалон цыртмæ дидинтæ сæвæрыны церемонийы. 13 коммунары 1920 азы хурхæтæны мæйы 20-æм бон Згъудеры къуылдымыл æхст æрцыдысты гуырдзиаг меньшевикты къухæй.
Хуссар Ирыстоны 13:00 сахатыл расидтæуыд æппæтнацион æдзæмæй лæуд, Цхинвалы аргъуанты та ацыдысты ирон адæмы геноциды амæттæгты номарæн службæтæ.
Цхинвал, 2023 азы хурхæтæны мæйы 20-æм бон.
Бендеры трагедийæ 31 азы рацыды охыл Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Джиоты Æхсар арвыста Приднестроваг Молдаваг Республикæйы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Виталий Игнатьевмæ мæсæллæйы нотæ.
Сæрмагондæй, нотæйы дзырдæуы:
«1992 азы хурхæтæны мæйы 19-æм бон горæт Бендерæты цы трагикон цаутæ ‘рцыдысты, уыдон , æнустæм баззадысты Приднестровьейы историйы, куыд сæдæгай удтæ ахæссæг хæстон фыдракæнд.
Хурхæтæны мæйы 15-æм бон Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Джиоты Æхсар бабæрæг кодта зынгæ ирон нывгæнæг, Советон Цæдисы æмæ Уæрæсейы Федерацийы Нывгæнджыты Цæдисы уæнг Хаситы Павелы нывты сæрмагонд равдыст, кæцы байгом Тыбылты Алыксандры номыл Хуссар Ирыстоны паддзахадон университеты (ХИПУ) музейон комплексы.
Хурхæтæны мæйы 12-æм бон Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрады Æххæстбарджын Минæвар Туркаг Республикæйы Хоситы Бурхан Уæрæсейы Федерацийы Генералон консул Стамбулы Андрей Буравовы хуындæй ссис Уæрæсейы Боны фæдыл цытджын райсты хайадисæг.
Цхинвал, 2023 азы хурхæтæны мæйы 13-æм бон
Уæрæсейы Боны цытæн Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Джиоты Æхсар арфæйы фыстæг арвыста Уæрæсейы Федерацийы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Сергей Лавровмæ.
Сæрмагондæй, арфæйы дзырдæуы:
«Ацы бæрæгбон бындуриуæг кæны Уæрæсейы бирæнацион адæмы иудзинадыл, Райгуырæн бæстæмæ се ‘нæбасæтгæ уарзондзинадыл, æмæ уыдон та кæддæриддæр уыдысты æмæ сты Уырыссаг дунейы фидар цæджындз.
2023 азы хурхæтæны мæйы 5-9 бонты Цхинвалы ацыд хуссарирыстойнаг-уæрæсейаг Иумæйаг демаркацион къамисы (дæлдæр - Къамис) Æстæм рабадт.
Къамис æрдзырдта Республикæ Хуссар Ирыстон æмæ Уæрæсейы Федерацийы ‘хсæн паддзахадон арæны æхсæнадæмон-барадон нысаниуæджы фæдыл.
Фембæлд ацыд хæларадон диалоджы хуызы.
Къамисы радон рабадт ацæудзæн Уæрæсейы Федерацийы территорийыл. Бынат æмæ рæстæг скъуыддзаг æрцæудзысты дипломатон минæвæртты фæрцы.
Хурхæтæны мæйы 7-æм бон Нью-Йорчы Иугонд Нациты Организацийы Генералон Ассамблейы 77-æм сессийы фæлгæтты райстæуыд Хуссар Ирыстон æмæ Абхазы лигъдæтты æмæ мидбынаты иу ранæй иннæ ранмæ чи ацыд цæрынмæ, уыдоны уавæры фæдыл резолюци. Уыцы резолюцийы райст сцырен кодта Гуырдзыстон.
Хурхæтæны мæйы 1-æм бон Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Джиоты Æхсар йæхимæ райста Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрады Официалон минæвар Австриаг Республикæйы Патрик Поппелы, кæцы æрцыд Цхинвалмæ кусæгон балцы.
Фембæлды рæстæджы æрдзырдæуыд æмархайды фарстытыл, афтæмæй ма Европæйы æхсæнадæмон бастдзинæдтæ уæрæх кæныны дарддæры фадæттыл.
Цхинвал, 2023 азы хурхæтæны мæйы 1-æм бон
Хуссар Ирыстоны Хæдбардзинад расидыны Акты райстæй 31 азы рацыды цытæн Донецкы Адæмон Республикæйы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрад рарвыста арфæйы фыстæг Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрадмæ:
Сæрмагондæй, арфæйы дзырдæуы:
«Хуссар Ирыстоны хæдбардзинад райсыны, национ иудзинады æмæ хъысмæт хибарæй æвзарыны хъуыддаджы 1992 азы зæрдæвæрæны мæйы 29-æм бон ссис тынг ахсджиаг рæстæг. Тæссагдзинадмæ ‘нæкæсгæйæ, Уæлдæр Совет сæххæст кодта адæмы фæндон æмæ уыцы иухуызонæй схъæлæс кодта паддзахадон хæдбардзинад расидыны Акты райсты тыххæй.
Хуссар Ирыстоны Хæдбардзинад расидыны Акты райстæй 31 азы рацыды цытæн Республикæ Абхазы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрад рарвыста арфæйы фыстæг Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрадмæ:
Сæрмагондæй, арфæйы дзырдæуы:
«Цæмæй хуссарирыстойнаг адæмæн сæ райгуырæн зæххыл сабырад æмæ сæрибардзинад уа, суверенон, дидинкал паддзахад сырæза, уыцы тохы фæндагыл иттæг ахсджиаг нысаниуæг уыд ацы документы райстæн.
Республикæ Абхазы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрад арфæ кæны йæ хуссарирыстойнаг коллегæтæн æнтыстытæ, сабырад æмæ фæрныгады фæндиæгтимæ».
Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Джиоты Æхсар арвыста арфæйы фыстæг Сириаг Араббаг Республикæйы Фæсарæйнаг хъуыддæгты æмæ эмигрантты хъуыддæгты фæдыл министр Фейсал аль-Микдадмæ Сириаг Араббаг Республикæ куы банымадта Республикæ Хуссар Ирыстоны хæдбардзинад, уыцы цауæй 5 азы рацыды цытæн.
Сæрмагондæй, арфæйы дзырдæуы:
2018 азы зæрдæвæрæны мæйы 28-æм бон нæ паддзахады Хæдбардзинад банымайыны радон бæрæгбон нысан кæнгæйæ, ирон адæм райстой уæлдай зынаргъ лæвар: Сириаг Араббаг Республикæ банымадта Республикæ Хуссар Ирыстоны паддзахадон суверенитет.
