Комментарии МИД РЮО

Цалынмæ Хуссар Ирыстоны 2008 азы майрæмты мæйы гуырдзиаг хæстон агрессийы амæттæгты номыл мысæн мадзæлттæ цæуынц, уæдмæ НАТО-йы бæстæтæн фæзынд иумæйаг фидиуæн, цыран нысан кæнынц, ома, Уæрæсе йæхи цæттæ кæны Хуссар Ирыстоны аннексимæ.

Бритайнаг хицауады сайтыл Великобритани, Франци, Германи æмæ Италийы номæй мыхуыргонд документы «коллективон Ныгуылæн» радон хатт бафæлвæрдта факттæ сзыгъуыммæ кæнынмæ, уый нымæцы Тальявинийы къамисы куысты фæлгæтты сæхæдæг европæйæгтæ цы сфидар кодтой, уыдон дæр.

Гуырдзыстоны парламенты æхсæнадæмон ахастыты комитеты сæрдар Николоз Самхарадзе ОБСЕ-йы ПА-йы политикон фарстатæ æмæ æдасдзинады фæдыл сæйраг комитеты 33-æм æрвылазон сессийы рæстæджы йæ раныхасы, сæрмагондæй, нысан кæны, зæрдæвæрæны мæйы 9-æм бон бафыстгонд Республикæ Хуссар Ирыстон æмæ Уæрæсейы Федерацийы 'хсæн æмархайд уæрæх кæныны фæдыл Бадзырд кæй у «оккупаци сфидар кæныны æмæ æхсæнадæмон æгъдауæй банымад Гуырдзыстоны территоритæ æрбаиу кæныны Мæскуыйы æнæфæстиуæгджын фæлварæн». Радон хатт та уынæм, гуырдзиаг фарс кæй нæ разы кæны æхсæнадæмон-барадон æцæгдзинадыл.

Нæ хъус æрдардтам 2025 азы Гуырдзыстоны адæмон хъахъхъæнæджы радон докладмæ, кæцыйы дзырд цæуы адæймаджы барты уавæры фæдыл, уый нымæцы Хуссар Ирыстон æмæ Абхазы дæр. Доклады æрмæг у сыдывд, информаци – æцæгдзинадæй дард.

Гуырдзиаг омбудсмены ахæм докладтæн ис æрмæстдæр политикон здæхт æмæ ницы бар дарынц æцæг уавæрмæ. Сæ сæйраг нысан – равдисын Хуссар Ирыстоныл мæнг æндæвдад æмæ дарддæр дæр ма нымайын йæ суверенитет. Хъыгагæн, мидпроблемæтæ скъуыддзаг кæнын æмæ йе’мбæстæгты бартæ хъахъхъæныны бæсты, Гуырдзыстон дарддæр кæны йæ деструктивон политикæ.

Адæймаджы барты фæдыл Европæйы тæрхондон радон хатт сарæзта иуфарсон, субъективон къахдзæф æмæ райста уынаффæ, кæцыйы аххосджын кæны Уæрæсейы «2008 азы хæстон конфликты рæстæджы аст гуырдзиаг уацары» бартæ фехалыны хъуыддаджы. 

Нæ хъус æрдардтам Стамбулы декларацийы текстмæ, кæцы ист æрцыд Гуырдзыстон, Азербайджан æмæ Турчы æддагполитикон уагдæтты сæргълæуджыты фембæлды фæстиуджыты фæдыл. Декларацийы, сæрмагондæй, ногæй дзырд цæуы «Гуырдзыстоны æхсæнадæмон æгъдауæй нымад арæнтыл суверенитет æмæ территориалон иудзинад сног кæнын»-ы тыххæй. 

Радон хатт та зæрдыл лæууын кæнæм, «Гуырдзыстоны æхсæнадæмон æгъдауæй банымад арæнтæ»-йы æмбарынад дзуапп кæй нæ дæтты Советон Цæдисы ныппырхы æмæ уый фæстæ сæвзæргæ геополитикон уавæртæн. 

Хурхæтæны мæйы 4-æм бон ИНО-йы Генералон ассамблейы 80-æм сессийы фæлгæтты радон хатт ист æрцыд Гуырдзыстонæй сразæнгардгонд Хуссар Ирыстон æмæ Абхазæй лигъдæттæ æмæ мидбынаты иу ранæй иннæ ранмæ цæрынмæ чи ацыд, уыдоны уавæры фæдыл резолюци. Хъыгагæн та уынæм, æхсæнадæмон фæзуат кæй дарддæр кæны уавæры æцæгдзинадæн дзуапп чи нæ дæтты, ахæм позицийыл хæцыны хъуыддаг. 

Нæ хъус æрдардтам Гуырдзыстоны Паддзахадон Æдасдзинады Службæйы (ПÆС) архайды фæдыл дзуапмæ, кæцыйы Гуырдзыстоны национ æдасдзинадæн æппæты стырдæр тæссагдзинады хуызы æвдыст цæуы Уæрæсейы ‘рдыгæй Хуссар Ирыстон æмæ Абхазы «оккупаци», æмæ уый фыццаг хатт нæу.

Тбилис та радон хатт æмбарынадтæ æмæ сæ мидис иннæрдæм кæны æмæ уымæй фæлвары зындгонд факттæ сзыгъуыммæ кæнынмæ. Ногæй та зæрдыл лæууын кæнæм, 2008 азы майрæмты мæйы цауты агрессор кæй у Гуырдзыстон æмæ йæ агрессорыл кæй банымадта Х.Тальявинийы сæргълæудæй Евроцæдисы æхсæнадæмон къамис.

«Гуырдзыстоны территорийы хай Уæрæсейы ‘рдыгæй оккупацийы уавæрты» Уæрæсеимæ дипломатон ахастытæ сног кæныны фадат кæй нæй, уый фæдыл Гуырдзыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Мака Бочоришвилийы фидиуæн радон хатт æвдисы гуырдзиаг къухдариуæгады позици. Уыдон дарддæр дæр нæ разы кæнынц сæвзæргæ политикон уавæрыл.

2008 азы майрæмты мæйы цауты фæстæ Гуырдзыстоны къухдариуæгад парахат кæны афтæ хуыйнæг оккупацийы тыххæй æнæраст информаци æмæ йæ абоны бон дæр хæссынц дунеон æмæхсæнады рæгъмæ.

Нæ хъус æрдардтам Венесуэлæйы уавæры фæдыл Гуырдзыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрады хъусынгæнинагмæ, кæцыйы ныфс дарынц, Венесуэлæйы цаутæ кæй æркæндзысты Каракасы ‘рдыгæй Хуссар Ирыстон æмæ Абхазы хæдбардзинад банымайыны фæдыл «æнæзакъонон уынаффæ»-йы систмæ.

Банымайын, кæнæ ма банымайыны фарста у паддзахадон суверенитеты ахсджиаг хай. Боливариайнаг Республикæ Венесуэлæ дзуапп ратта Хуссар Ирыстон æмæ Абхазы официалон куырдиатыл æмæ Уæрæсе æмæ Никарагуайы фæдыл банымадта Хуссар Ирыстоны æхсæнадæмон статус. Уыцы уынаффæ дзуапп дæтты æппæт нормæтæн дæр.

Венæйы ОБСЕ-йы министрты советы 32-æм рабадты йæ раныхасы рæстæджы Гуырдзыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр М. Бочоришвили уавæр нæ ауагъта æмæ рæгъмæ рахаста Гуырдзыстоны афтæ хуыйнæг территориалон иудзинады «оккупаци» æмæ æцæгдзинадæй дард æндæр сыдывд тезистæ. 

Бочоришвили кæй «нæ зоны» зындгонд факт, кæцы банымадта Х. Тальявинийы сæргълæудæй ЕЦ-йы æхсæнадæмон къамис – бæрæг бæлвырдæй та, 2008 азы майрæмты мæйы Гуырдзыстон кæй райдыдта хæстон архайдтытæ Хуссар Ирыстоны – уый дзуапп нæ дæтты уæвæг æцæгдзинадæн. 

УФ-йы ФХъМ газет «Известия»-йæн йæ комментарийы банысан кодта, Мæскуыйæн йæ позици кæй у, цæмæй Уæрæсе æмæ Гуырдзыстоны хсæн политикон диалог сног уа, афтæмæй ма æнæмæнгыл нымайы Хуссар Ирыстон æмæ Абхазы хæдбардзинад банымайыны фæдыл уынаффæ. Гуырдзыстоны Премьер-министр И. Кобахидзе разы нæу уыцы позицийыл, йæ ныхæстæм гæсгæ, Гуырдзыстонæн уый у «сырх хахх».

Джеоргуыбайы мæйы 18-æм бон Европæйы Советы Министрты комитеты рабадты рæстæджы рæгъмæ рахастæуыд Европæйы Советы Генералон секретары 32-æм иугонд доклад «Гуырдзыстоны конфликт», кæцыйы Хуссар Ирыстоны уавæр æвдыст цæуы иуварсонæй æмæ сыдывдæй.  

Сæрмагондæй, доклады æвдыстæуы сыхаг паддзахады хицауад кæй «тыхсынц» Хуссар Ирыстоны æдасдзинад, гуманитарон æмæ адæймаджы барты фадыджы уавæрыл, лигъдæтты фæстæмæ ‘рыздæхыны проблемæйыл.